ژنتیک و بیولوژی مولکولی مجتبی سهرابی

کتاب ژنتیک و بیولوژی مولکولی دکتر مجتبی سهرابی انتشارات پوران پژوهش شامل:

• شرح بسیار جامع و کامل ژنتیک و بیولوژی مولکولی
• ارائه مثال های متنوع و متعدد در هر فصل
• شامل نکات مهم و کلیدی در هر فصل و مبحث

بخشی از مقدمه مؤلف کتاب:

با توجه به اقبال و علاقه شدید و روزافزون دانشجویان زیست‌شناسی و رشته‌های مختلف پزشکی به علم ژنتیک، با مد گرفتن از تجربیات 25 ساله تدریس ژنتیک و بیولوژی مولکولی در دانشگاه‌های مختلف و نیز انتخاب نکات ریز و حساس دروس مذکور بر آن شدم که در مدت سه سال کتابی نسبتاً جامع از ژنتیک و بیولوژی مولکولی در یازده فصل با بهره‌گیری از منابع معتبر و جدید، تألیف نمایم. استفاده صحیح و عمیق و درک مطالب و مطالعه این کتاب را به دانشجویان عزیز رشته‌های گوناگون زیست‌شناسی و پزشکی در شاخه‌های مختلف کارشناسی و کارشناسی ارشد، دبیران بزرگوار و همچنین مشتاقان شرکت در آزمون‌های کارشناسی ارشدی که یکی از مواد امتحانی آنها ژنتیک است و می‌تواند در موقعیت آنان تأثیرگذار باشد، توصیه می‌نمایم.

فهرست مطالب کتاب:

فصل اول: اصول مندل و الگوهای توارث صفات

1. توارث و تنوع
2. توارث‌پذیری
3. تنوع (واریانس) فنوتیپی
4. انواع توارث‌پذیری
5. محاسبه توارث‌پذیری
6. مشابهت و عدم مشابهت
7. اصول پایه توارث
8. کاربرد آمار و احتمالات در ژنتیک
9. صفاتی که از اصول و قوانین مندل تبعیت نمی‌کنند

فصل دوم: تعیین جنسیت، توارث‌ صفات تک‌ژنی و شجره‌نامه‌های ژنتیکی

1. مکانیسم‌های تعیین جنسیت در موجودات و صفات وابسته به جنس
2. تعیین و تکامل جنسیت در انسان
3. مکانیسم‌های جبران مقدار
4. غیرفعال شدن کروموزوم X در پستانداران
5. مشاوره ژنتیکی
6. شجره‌نامه‌های ژنتیکی
7. الگوهای توارث صفات و بیماریهای تک‌ژنی
8. ویژگی‌های بیماری‌های میتوکندریابی
9. توارث صفات کلروپلاستی
10. اثر مادری
11. نر عقیمی در گیاهان
12. فصل سوم: اثر متقابل ژن
13. اپی‌ستازی مغلوب
14. اپی‌ستازی غالب
15. اپی‌ستازی مغلوب مضاعف
16. فنوتیپ بمبی
17. اپی‌ستازی غالب مضاعف
18. نسبت‌های تغییریافته دی‌هیبریدیسم در نسل F2

فصل چهارم: پیوستگی‌های ژنتیکی

1. پیوستگی‌های ژنتیکی
2. پیوستگی‌ و نو ترکیبی بین دو ژن
3. ضرایب همبستگی و تداخل
4. روش‌های بررسی پیوستگی ژن‌ها و تعیین نقشه ژنتیکی در انسان
5. روش هیبریداسیون سلول سوماتیک
6. روش تعیین نقشه فیزیکی کروموزوم
7. پیوستگی و تعیین نقشه ژنتیکی ژن‌ها در موجودات یوکاریوت هاپلوئید (تجزیه و تحلیل تتراد)
8. تفرق در اولین و دومین تقسیم میوز
9. انتقال ژن و تعیین نقشه ژنتیکی در باکتری‌ها
10. تعیین نقشه ژن‌های باکتریایی با استفاده از کانچوگاسیون منقطع
11. ژنتیک ویروس‌ها
12. ترانسداکسیون اختصاصی

فصل پنجم: کروموزوم و ناهنجاری‌های کروموزومی

1. اندازه و شکل کروموزوم
2. انواع کروموزوم‌ها بر پایه موقعیت سانترومرها
3. تعداد و بخش‌های کروموزوم‌ها
4. کروموزوم‌های غیرمعمول
5. ژن‌های روی کروموزوم‌های B
6. بررسی کروموزوم‌های انسانی
7. کاریوتایپینگ و نواربندی کروموزوم‌ها
8. روش‌های نواربندی کروموزوم‌ها
9. روش‌های مولکولی سیتوژنتیک
10. خلاصه روش ‌Fish
11. آزمایشات تشخیص قبل از تولد
12. آمنیوسنتزیس
13. آمنیوسنتزیس اولیه
14. نمونه‌برداری از (CVS)
15. نمونه‌برداری از خون مادر
16. تشخیص ژنتیکی پیش از لانه‌گزینی
17. تغییرات در تعداد کروموزوم‌ها و اثرات و کاربرد آنها
18. تغییرات در پلوئیدی
19. منوپلوئید و کشت پرچم
20. تریپلوئیدها
21. تتراپلوئیدها
22. توارث تترازومیک در اتو تتراپلوئیدها
23. الو تتراپلوئیدهای قطعه‌ای
24. آنیوپلوئیدی
25. مکانیسم‌های ایجاد آنیوپلوئیدی
26. آنیوپلوئیدی اتوزومال
27. ناهنجاری‌های ساختمانی کروموزوم

فصل ششم: سازمان‌بندی ژنوم انسانی

1. سازمان‌بندی ژنوم انسانی
2. ژنوم میتوکندریابی
3. ژنوم هسته‌ای
4. تعداد ژن‌های انسانی
5. توزیع ژنی در انسان
6. ژن‌های سازنده snRNA (کوچک هسته‌ای RNA)
7. ژن‌های snoRNA (کوچک هستکی RNA)
8. MicroRNAها و سایر RNAهای کنترلی
9. تنوع در سازمان‌بندی اگزون – اینترون
10. تنوع اندازه در ژن‌های انسانی
11. تنوع در DNA تکراری
12. ژن‌ها درون ژن‌ها
13. واحدهای رونویسی پلی سیسترونیک
14. خانواده‌های ژنی
15. ژن‌های کاذب
16. تقسیم‌بندی ژن‌ها از نظر رابطه فیلوژنتیکی بین آنها
17. Noncoding DNA که پی‌درپی تکرار می‌شود
18. توالی‌هایی که با تکرارهای متوسط، در ژنوم پراکنده‌اند

فصل هفتم: جهش یا موتاسیون

1. اهمیت و دسته‌بندی موتاسیون‌ها
2. انواع موتاسیون‌های ژنی براساس ماهیت مولکولی
3. اثرات فنوتیپی موتاسیون‌ها
4. موتاسیون‌های بازدارنده
5. ضرایب موتاسیون‌
6. تشخیص موتاسیون‌ها
7. مکانیسم‌های وقوع موتاسیون‌
8. موتاسیون‌های خودبخود و تصادفی
9. موتاسیون‌های القایی
10. پرتوها
11. سیستم‌های تعمیر DNA
12. تعمیر (NER Nucleotide excision repair) در پستانداران
13. تعمیر (MMR Mismatch) در پستانداران
14. تجزیه و تحلیل موتاسیون‌های قابل برگشت
15. آزمون Ames، روشی برای تشخیص موتاسیون‌زا بودن یک ترکیب شیمیایی
16. بیماری‌های ناشی از نقص در تعمیر DNA
17. کاربرد موتانت‌ها در ژنتیک

فصل هشتم: عناصر ژنتیکی متحرک

1. ترانسپوزون‌ها
2. مکانیسم‌های جابجایی
3. ترانسپوزون‌های گیاهی
4. سیستم AC-DS
5. عناصر ژنتیکی متحرک در دروزوفیل
6. عناصر ژنتیکی متحرک در انسان

فصل نهم: کنترل بیان ژن

1. سطوح کنترل بیان ژن
2. ساختمان اپرون
3. اپرون لاکتوز در E.coli
4. مکانیسم کنترل اپرون لاکتوز
5. موتانت‌های اپرون لاکتوز
6. اپرون تریپتوفان E.coli
7. اپرون گالاکتوز
8. اپرون آرابینوز
9. اپرون مالتوز
10. سیستم OMPF و OMPC کنترل فشار اسمزی
11. اسپورولاسیون در باسیل سوتبیلیس
12. کنترل بیان ژن در یوکاریوت‌ها
13. مجموعه‌های Chromatin remodeling
14. مکانیسم‌های پیرایش‌های گوناگون

فصل دهم: مهندسی ژنتیک

1. آنزیم‌های مورد استفاده در مهندسی ژنتیک
2. آندونوکلئازهای محدودالاثر
3. ژل الکتروفورز جهت جداکردن قطعات DNA
4. ناقلین DNA
5. روش‌های انتقال DNA به داخل سلول‌های میزبان
6. مارکرهای مولکولی
7. لکه‌گذاری اسید نوکلئیک
8. (PCR) Polymerase Chain Reaction
9. انواع تکنیک‌های PCR
10. روش ساختن cDNA
11. تعیین توالی DNA به روش Maxam Gilbert
12. تعیین توالی DNA به روش Sanger-Coulson
13. ژن‌درمانی
14. سلول‌ها، بافت و یا عضو هدف
15. انواع روش‌های ژن درمانی
16. ویروس‌ها به عنوان ناقل
17. روش‌های غیرویروسی

فصل یازدهم: ژنتیک جمعیت

1. تعادل هاردی – واینبرگ در مورد ژن‌های وابسته به X
2. تعادل هاردی – واینبرگ در مورد دو لوکوس
3. عوامل و فرآیندهایی که فراوانی ژنوتیپ‌ها و آلل‌ها را در جمعیت تغییر می‌دهند
4. مهاجرت
5. موتاسیون
6. پایداری تعادل موتاسیونی
7. الگوهای آمیزشی در جمعیت‌ها
8. ازدواج‌های خویشاوندی
9. شایستگی و انتخاب طبیعی
10. انتخاب بر علیه هموزیگوت مغلوب
11. انتخاب متعادل
12. اندازه جمعیت
13. موتاسیون، انتخاب طبیعی و اثر بنیان‌گذار
14. ضرایب تکاملی مولکولی
15. ساعت مولکولی